Freedom House: საქართველოს ქულა ინტერნეტის თავისუფლების რეიტინგში გაუმჯობესდა

სიახლეები | მედია, ინტერნეტი და ინოვაციები | სტატია 17 ნოემბერი 2017

14 ნოემბერს მსოფლიოში ინტერნეტ თავისუფლების შესახებ Freedom House-ის ყოველწლიური ანგარიში გამოქვეყნდა. საქართველომ 100-დან 24 ქულა აიღო და ინტერნეტ თავისუფლების მხრივ შეფასდა, როგორც „თავისუფალი“ ქვეყანა. 2016 წელთან შედარებით, ქვეყნის ქულამ ერთით მოიმატა.

სხვა მოვლენებთან ერთად, ანგარიშში განხილულია საქართველოს ხელისუფლების მიერ ვიდეო პლატფორმა „ვიმეოს“ მცირეხნიანი დაბლოკვის შემთხვევა, რაც განპირობებული იყო ხელისფლების მცდელობით, შეეზღუდა ქართველი პოლიტიკოსების ამსახველი ვიდეოების გავრცელება. დაბლოკვის ამ შემთხვევის მიუხედავად, ანგარიში აღნიშნავს, რომ საქართველოში ინტერნეტი ცენზურისგან შედარებით თავისუფალი იყო. ანგარიშის მიხედვით, ინტერნეტზე ხელმისაწვდომობამ მოსახლეობის 50%-ს მიაღწია.

 

ინტერნეტზე ხელმისაწვდომობის კუთხით, Freedom House-ის ანგარიში განიხილავს ინტერნეტ მომსახურების სხვადასხვა მომწოდებლებს შორის მომხმარებელთა გადანაწილების, სოციალური ქსელების გამოყენებისა და ინტერნეტ ინფრასტრუქტურის განვითარებისთვის საჭირო გრძელვადიანი სტრატეგიის მნიშვნელობის საკითხებს. უფრო კონკრეტულად, ნათქვამია, რომ ბაზარზე კონკურენცია „მინიმალურია”, რადგან ბაზრის ორ მესამედს ორი მიმწოდებელი აკონტროლებს (სადენიანი ინტერნეტი). მობილური ინტერნეტის ბაზარზეც ორი პროვაიდერი დომინირებს. არასათანადო ინფრასტრუქტურა, ინტერნეტის დაბალი სიჩქარე და ციფრული ნაპრალი მთავარ დაბრკოლებებად რჩება. ამ გამოწვევების დასაძლევად, მთავრობამ შექმნა არაკომერციული იურიდიული პირი Open Net, რათა განევითარებინა ფართოზოლოვანი ინფრასტრუქტურა. ანგარიშში ნახსენებია სამოქალაქო უკმაყოფილება პროექტის გამჭვირვალობისა და ინკლუზიურობის დონით. ასევე, არასაკმარისი ინფორმაციაა ხელმისაწვდომი პროექტის მიმდინაროების შესახებ.

ონლაინ აქტივობასთან დაკავშირებით ანგარიშში აღნიშნულია ინფორმაციის გავრცელების, ხალხის მობილიზებისა და ონლაინ კამპანიების ჩატარების მიზნით ინტერნეტის გამოყენების მზარდი ტენდენცია. მაგალითად, კვლევაში ნახსენებია კამპანია „ეს შენ გეხებას“ მიერ წარმოებული ციფრული კამპანია მიყურადების კანონმდებლობის წინააღმდეგ, რომლის ფარგლებშიც 300 საკონსტიტუციო საჩივარი შეგროვდა

ონლაინ მედია კონტენტთან დაკავშირებით ანგარიშში აღნიშნულია, რომ საქართველოს მედია ლანდშაფტი უფრო და უფრო მრავალფეროვანი ხდება, თუმცა მიკერძოებული და არასანდო მედია კონტენტის, განსაკუთრებით ანტი-დასავლური პროპაგანდის, ფართო გავრცელება დაფიქსირდა.

მომხმარებელთა უფლებების დარღვევის თვალსაზრისით Freedom House-ის ანგარიში ახსენებს პოლიციის მიერ ნარკოტიკების უკანონო შეძენა-შენახვის ბრალდებით „ბირჟა მაფიას“ წევრი რეპერების დაკავების შემთხვევას. თუმცა, როგორც ბრალდებულები და მათი მხარდამჭერები ამტკიცებდნენ, ბრალდებები გაყალბებული იყო, დაკავება კი უკავშირდებოდა Youtube-ზე მათ მიერ განთავსებულ ვიდეოს, რომელიც პოლიციის მიმართ დამცინავი შინაარსის იყო. მასობრივი დემონსტრაციის შემდეგ, რეპერები გირაოს სანაცვლოდ გაათავისუფლეს. ამ იზოლირებული შემთხვევის მიუხედავად, ანგარიშში აღნიშნულია, რომ „საქართველოს მოქალაქეებს, როგორც წესი, თავისუფლად შეუძლიათ გამოხატონ საკუთარი აზრი ინტერნეტ სივრცეში“.

 

ანგარიში ასევე განიხილავს სახელმწიფო მიყურადების საკითხს და ამ მხრივ საქართველოში განვითარებულ მოვლენებს, მათ შორის სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურის ფარგლებში ახლად შექმნილი უწყების - „ოპერატიულ-ტექნიკური სააგენტოს“ ფუნქციებს. დოკუმენტში ნახსენებია სააგენტოს უფლებამოსილებების მიმართ საზოგადოებრივი უკმაყოფილება, კერძოდ მისი პირდაპირი წვდომა სატელეკომუნიკაციო მონაცემებთან და უფლება, აიძულოს ინტერნეტის მიმწოდებლები ითანამშრომლონ მასთან და უარის შემთხვევაში დააჯარიმოს ისინი.

 

თითოეული ქვეყნის შეფასება მოიცავს დეტალურ ნარატიულ ანგარიშსა და ქულებს, რომლებიც სამ კატეგორიად იყოფა: 1. ხელმისაწვდომობის დაბრკოლებები, 2. კონტენტის შეზღუდვა და 3. მომხმარებელთა უფლებების დარღვევა. 2017 წლის ანგარიში 2016 წლის ივნისიდან 2017 წლის მაისამდე პერიოდს ფარავს.

 

აღსანიშნავია, რომ IDFI-ის (ინფორმაციის თავისუფლების განვითარების ინსტიტუტის) წარმომადგენელი თეონა ტურაშვილი 2013 წლიდან არის Freedom On the Net-ის პროგრამის დამხმარე ავტორი. შესაბამისად, ის ჩართული იყო ქვეყნის 2017 წლის ანგარიშის მომზადებაში.

 

სხვა მასალები ამ თემაზე
სიახლეები

ღია მონაცემების სახელმძღვანელო საჯარო მოხელეებისთვის

04.12.2020

IDFI-იმ ზუგდიდის მერიის თანამშრომლებს გამჭვირვალობისა და კეთილსინდისიერების ტრენინგი ჩაუტარა

03.12.2020

ბიზნესის კორუფციის რისკის ინდექსის 2020 წლის მაჩვენებლები

03.12.2020

ლევან ავალიშვილის ლექცია - ინფორმაციის თავისუფლება კორუფციასთან ბრძოლაში

01.12.2020
განცხადებები

საჯარო მმართველობის პოლიტიკის დოკუმენტების შემუშავებასთან დაკავშირებით IDFI-სა და GYLA-ს ერთობლივი განცხადება

03.12.2020

EMC და IDFI დამოუკიდებელი საგამოძიებო მექანიზმის გამოწვევებზე

01.12.2020

კომენდანტის საათის მანიფესტაციებზე გავრცელება, უკიდურისად გაამწვავებს პოლიტიკურ კრიზისს

09.11.2020

გამოვხატავთ მზადყოფნას მედიას მატერიალური და მორალური ზიანის ანაზღაურების მიზნით გავუწიოთ უფასო იურიდიული დახმარება

09.11.2020
ბლოგპოსტები

ღია მმართველობის პარტნიორობის გაზრდილი მნიშვნელობა - პერსპექტივა დაკვირვების საფუძველზე (OGP 2030)

26.11.2020

დამოუკიდებელი ანტიკორუფციული სააგენტო - მაღალი დონის კორუფციასთან ბრძოლის ეფექტური საშუალება

06.11.2020

1930-იანი წლების რეპრესიების მეხსიერება - რას და რატომ ვიხსენებთ?

13.10.2020

გასაბჭოება - საბჭოური კოლექტიური მეხსიერების პირველი საფეხური

13.10.2020