გამჭვირვალობის მხარდაჭერა უცხო ქვეყნების არალიბერალურ ზეგავლენასთან საბრძოლველად: საკანონმდებლო ორგანოების როლი

სიახლეები | მეხსიერების და დეზინფორმაციის კვლევები | ღია მმართველობა | სტატია 17 მარტი 2022

2022 წლის 17 მარტს IDFI-ს აღმასრულებელმა დირექტორმა, გიორგი კლდიაშვილმა მონაწილეობა მიიღო ეროვნულ-დემოკრატიული ინსტიტუტის (NDI) და ღია მმართველობის პარტნიორობის (OGP) ორგანიზებულ, საზოგადოებრივი პრაქტიკის განმხილველ მესამესესიაში - „გამჭვირვალობის მხარდაჭერა უცხო ქვეყნების არალიბერალურ ზეგავლენასთან საბრძოლველად: საკანონმდებლო ორგანოების როლი“.  სესიის მიზანს წარმოადგენდა იმ საკანონმდებლო ღონისძიებების განხილვა, რომლებიც ხელს უწყობს საინფორმაციო ეკოსისტემისღიაობას, გაუმჭვირვალე ვალების წინააღმდეგ ბრძოლას და პოლიტიკური პარტიების საგარეო დაფინანსების გამოვლენას. აღსანიშნავია, რომ სესიის მონაწილეებს საშუალება ჰქონდათ მოესმინათ პრეზენტაციები შემდეგ თემებზე:გაუმჭვირვალე ვალი (ბრედლი მურგი, პარაგონის საერთაშორისო უნივერსიტეტი), საინფორმაციო ოპერაციები (ჯესიკა ბრანდტი, ბრუკინგსი/ Brookings) და პოლიტიკური პარტიების მავნე უცხოური დაფინანსება (ჯოშუა რუდოლფი, USAID).

 

საინფორმაციო ეკოსისტემაში, გამჭვირვალობის ხელშეწყობის საკანონმდებლო ღონისძიებების საკითხზე, სხდომას გიორგი კლდიაშვილი ხელმძღვანელობდა. სესიაზე განიხილეს არსებული პრაქტიკა, გამოწვევები და ისაუბრეს ისეთი ეფექტური საკანონმდებლო ვალდებულებების მაგალითებზე, რომლებიც დაკავშირებულია მედიის მფლობელობის გამჭვირვალობასა და ზედამხედველობასთან, პოლიტიკურ რეკლამასთან, ქსელებსა და რადიო ინფრასტრუქტურულ პროექტებთან და პრესის თავისუფლებასთან.

 

ეროვნულ-დემოკრატიული ინსტიტუტის (NDI) მიერ ჩატარებულმა გლობალურმა კვლევამ აჩვენა, რომ არალიბერალური გავლენის ზემოქმედების საპირწონეა მდგრადი დემოკრატიული ინსტიტუტები. მიუხედავად იმისა რომ მედეგობის ხარისხი და ტიპი შესაძლოა განსხვავებული იყოს, გამჭვირვალობა სიღრმისეული შესწავლის საშუალებას იძლევა და კრიტიკულად მნიშვნელოვანია დეზინფორმაციის შედეგად წარმოქმნილი ეჭვისა და უნდობლობის შესამცირებლად. ზოგადად, OGP რეკომენდაციას უწევს ისეთი სამართლებრივი ჩარჩოსშემუშავებას ან გაძლიერებას, რომელიც იცავს აქტივისტების, ჟურნალისტების და დამოუკიდებელი მედიის უფლებებს. ეს მოიცავს გენდერულად მგრძნობიარესაკითხებისსაპასუხო პროტოკოლების შექმნას; ისეთი მექანიზმების ჩამოყალიბებას, რომლებიც საშუალებას მისცემს დამოუკიდებელი და საჯარო დაფინანსებული მედია პლატფორმების მუშაობას და მედიის საკუთრების კონცენტრაციის თავიდან აცილებას; დრაკონულ კანონებში ისეთი ცვლილებების შეტანა, რაც შესაძლებლობას მისცემს მოქალაქეს მიიღოს განსხვავებული ინფორმაცია.

 

გიორგიმ და სესიის სხვა მონაწილეებმა ყურადღება გაამახვილეს ისეთ საკითხებზე, როგორიცაა: გამჭვირვალობასთან დაკავშირებული პოლიტიკის რეფორმების შემუშავება და საკანონმდებლო ორგანოების მიერ ზედამხედველობის განხორციელება; OGP-ის ვალდებულებების გათვალისწინება საგარეო არალიბერალური გავლენის წინააღმდეგ; გადაწყვეტილების მიღების პროცესში ისეთი პრინციპების დანერგვის ხელშეწყობა, როგორიცაა ანგარიშვალდებულება, ბენეფიციარი მესაკუთრეების ღიაობა, ადამიანის უფლებების დაცვა და შემოწმებადი და თავისუფალი მონაცემების ხელმისაწვდომობის უზრუნველყოფა. 

 

სხვადასხვა დოკუმენტში ასახულია და მოხსენიებულია დეზინფორმაცია და პროპაგანდა, როგორც საქართველოს უსაფრთხოების უმაღლესი საფრთხე. რუსეთის მავნე საინფორმაციო ოპერაციები ძირითადად მიზნად ისახავს ქართული სახელმწიფოს დამხობას და მისი ევროატლანტიკური იმედების გაუქმებას. რუსეთ-უკრაინის ომის დაწყების შემდეგ, არალიბერალური გავლენები მკვეთრად გაიზარდა: მედიასა და ინტერნეტ წყაროებში ჩამოყალიბდა ნარატივი, რომ დასავლეთმა უკრაინა მარტო დატოვა და რუსეთის მიმართ დაწესებულ სანქციებს რეალური ეფექტი არ გააჩნია.

 

საქართველოში არალიბერალური გავლენის ტენდენციები რამდენიმე ფაქტორით გამოირჩევა: ჩვენი ქვეყანა ძალზედ დაუცველია რუსული გავლენის ოპერაციებისა და დეზინფორმაციის მიმართ; არალიბერალურ პროპაგანდაზე ძლიერ გავლენას ახდენს საბჭოთა და პოსტსაბჭოთა ისტორია; დეზინფორმაცია ხშირად ემყარება ულტრამემარჯვენე რიტორიკას და ეფუძნება ემოციებსა და შიშებს. ზოგიერთი ღიად პრორუსული პოლიტიკური პარტია ფლობს მედია ჰოლდინგს და მხარს უჭერს ყალბი ამბებისგავრცელებასა და პროპაგანდას.

 

IDFI-ს საინფორმაციო ეკოსისტემაში გამჭვირვალობის ხელშეწყობაზე მუშაობის დიდი ისტორია აქვს. ორგანიზაცია მუშაობს პროპაგანდისა და დეზინფორმაციის ეფექტების გამოაშკარავებას და აღმოფხვრაზე, რომელიც ეწინააღმდეგება საქართველოს სტრატეგიულ მიზნებს ნატოსა და ევროკავშირში ინტეგრაციის გზაზე. ამავდროულად, IDFI აქტიურად მუშაობს საქართველოს პარლამენტთან და სხვადასხვა პროექტის ფარგლებში მხარს უჭერს საპარლამენტო დემოკრატიის გაძლიერებას საქართველოს საკანონმდებლო ხელისუფლების გამჭვირვალობისა და ანგარიშვალდებულების გაზრდის გზით.

სხვა მასალები ამ თემაზე
სიახლეები

სამუშაო შეხვედრა პედაგოგებთან: მოწყვლადი ჯგუფების საჭიროებების იდენტიფიცირება საქართველოს განათლების სისტემაში, COVID-19 პანდემიის განმავლობაში

29.06.2022

კეთილსინდისიერება საჯარო სამსახურში

23.06.2022

შიდა ქართლის რეგიონში, ოკუპირებული ტერიტორიების ახლოს მცხოვრები მეწარმეების ხელშეწყობა ბრენდინგის გზით

23.06.2022

პანელური განხილვები: საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობის საკანონმდებლო ჩარჩოსა და პრაქტიკის გაუმჯობესება საქართველოში

16.06.2022
განცხადებები

მიხეილ ჩინჩალაძის მეორე ვადით დანიშვნა ევროპული ინტეგრაციის პროცესს აზიანებს

29.06.2022

მიმართვა საქართველოს პრეზიდენტს სალომე ზურაბიშვილს

16.06.2022

სამოქალაქო ორგანიზაციების განცხადება 5-6 ივლისის მოვლენებში სუს-ის შესაძლო ჩართულობაზე

14.06.2022

ევროინტეგრაციის პროცესთან დაკავშირებით ქართული ოცნების ხელისუფლების დამოკიდებულება არაკონსტიტუციურია

13.06.2022
ბლოგპოსტები

ქართული პრესისა და ბეჭდვითი მედიის ცენზურის ისტორია

03.05.2022

9 მაისის აღნიშვნა რუსეთში

02.05.2022

ციფრული უფლებები ღია მმართველობის პარტნიორობის ფარგლებში

15.04.2022

რუსული დეზინფორმაციის ტენდენციები საქართველოში უკრაინის ომის პარალელურად

04.04.2022