ევროპარლამენტის რეზოლუცია რუსეთის ფედერაციის პროპაგანდის წინააღმდეგ

სიახლეები | კარგი მმართველობა | პუბლიკაციები | სტატია 24 ნოემბერი 2016

 

ავტორი: გიორგი ლომთაძე

 

23 ნოემბერს, ევროპის პარლამენტმა (ევროპარლამენტი) მიიღო რეზოლუცია, რომელიც ვრცლად განიხილავს ევროკავშირის წინააღმდეგ მიმართულ პროპაგანდას და მის წინააღმდეგ სათანადო ზომების გატარებისკენ მოუწოდებს ევროკავშირის ინსტიტუტებს.

 

რეზოლუცია სახელწოდებით „სტრატეგიული კომუნიკაცია ევროკავშირის წინააღმდეგ  მესამე მხარეთა მიერ წარმოებული პროპაგანდისთვის წინააღმდეგობის გასაწევად“ პროპაგანდის მთავარ წყაროდ ასახელებს რუსეთის ფედერაციასა და ისლამისტურ ტერორისტულ დაჯგუფებებს.

 

რეზოლუციის ტექსტი ევროპარლამენტარებს შორის ხანგრძლივი მოლაპარაკებების შედეგია. დოკუმენტზე მუშაობა ამ წლის მარტში დაიწყო და საბოლოო სახე 23 ნოემბრის კენჭისყრის საფუძველზე მიიღო.

 

რეზოლუციის ავტორი ევროპარლამენტის საგარეო ურთიერთობათა კომიტეტის წევრი და ამავე კომიტეტის თავდაცვისა და უსაფრთხოების ქვეკომიტეტის თავმჯდომარე, პოლონელი ევროპარლამენტარი ანა ფოტიგაა.

 

რეზოლუციის ავტორის თანახმად:

 

 „ჩემი დავალება იყო სახელმწიფო, ისევე როგორც არასახელმწიფო აქტორების მიერ წარმოებული პროპაგანდა აღმეწერა. რაც შეეხება რუსეთის ფედერაციას, ამ მხრივ მდგომარეობა უკვე ნათელია. ყირიმის ანექსიისა და აღმოსავლეთ უკრაინაში განხორციელებული აგრესიის შემდეგ, მრავალი ქვეყანა დარწმუნდა ამ ქვეყნის მიერ წარმოებულ დეზინფორმაციის მცდელობებში... თავად ეს რეზოლუცია და მისი ანგარიში ასევე გახდა პროპაგანდის სამიზნე“[1]

 

რატომ არის ევროპარლამენტის რეზოლუცია მნიშვნელოვანი?

 

ევროკავშირი 2015 წლიდან ახორციელებს მის წინააღმდეგ მიმართული პროპაგანდის გამოაშკარავებას. ეს პრობლემა ევროკავშირის ქვეყნებში უფრო ადრეც იქნა აღიარებული, თუმცა ოფიციალური და ერთიანი პოზიცია პროპაგანდის საფრთხეზე არ დაფიქსირებულა ევროკავშირის ინსტიტუციურ დონეზე.

 

აღნიშნული რეზოლუცია ცალსახად და მკაფიოდ ადანაშაულებს რუსეთს, ისევე როგორც ტერორისტულ დაჯგუფებებს დეზინფორმაციისა და პროპაგანდის წარმოებაში. რეზოლუცია მიიღო ევროპარლამენტმა, რომლის წევრებსაც ევროკავშირის წევრი ქვეყნების მოქალაქეები პირდაპირ ირჩევენ, შესაბამისად ევროპარლამენტი არის ევროპელების ნების მთავარი გამხმოვანებელი დემოკრატიული ინსტიტუტი. შესაბამისად, რეზოლუცია პროპაგანდის წინააღმდეგ გადადგმულ ნაბიჯებს მეტ ლეგიტიმურობას სძენს, და ამ ნაბიჯების გაძლიერების პერსპექტივასაც იძლევა.

 

რას ემსახურება პროპაგანდა?

 

რეზოლუციის თანახმად, ევროკავშირის წინააღმდეგ მიმართული პროპაგანდა ემსახურება სიმართლის დამახინჯებას, ევროკავშირის დეზინტეგრაციას, გადაწყვეტილების მიღების პროცესის პარალიზებას, ევროკავშირის ინსტიტუტების დისკრედიტაციას, საზოგადოებაში შიშისა და უნდობლობის გაღვივებას.

 

პროპაგანდის რა წყაროებზე ამახვილებს რეზოლუცია ყურადღებას?

 

პარლამენტარების აზრით რუსეთის ფედერაციამ პროპაგანდა გააძლიერა ყირიმის ანექსიისა და დონბასში ჰიბრიდული ომის წარმოების შემდეგ. რეზოლუცია ასევე აღწერს პროპაგანდის არხებს, რომლის საშუალებითაც ხდება დეზინფორმაციის გავრცელება:

 

- კვლევითი ინსტიტუტები და ორგანიზაციები;

- მრავალენოვანი სატელევიზიო არხები (მაგალითად RT);

- ფსევდო-საინფორმაციო სააგენტოები (მაგალითად Sputnik);

- ფონდები (მაგალითად "Русский мир");

- რუსეთის ფედერაციის ოფიციალური უწყებები (მაგალითად"Россотрудничество");

- სოციალური მედია და ინტერნეტ „ტროლები“[2].

 

რეზოლუცია ასევე გმობს რუსეთის მიერ ევროსკეპტიკური ძალებისა და პოლიტიკური პარტიების დაფინანსებას, როგორიცაა ულტრა-მემარჯვენე და პოპულისტური პოლიტიკური პარტიები.

 

შემთხვევითი არაა, რომ დოკუმენტში მსგავსი პარტიების დაფინანსებაზეა გამახვილებული ყურადღება. ამ პარტიათა ნაწილი უკვე ევროპარლამენტში არიან და ამ რეზოლუციის წინააღმდეგ წავიდნენ.

 

რეზოლუციას მხარი დაუჭირა 304-მა დეპუტატმა, 179-მა არ დაუჭირა ხოლო 208-მა დეპუტატმა თავი შეიკავა ხმის მიცემისგან. ამ მოწვევის ევროპარლამენტში 8 პოლიტიკური ჯგუფია და მათგან ყველაზე დიდი კავშირი რუსეთთან ზუსტად იმ პოლიტიკურ ჯგუფებს აქვთ, რომლებმაც რეზოლუციას მხარი არ დაუჭირეს, ესენია - ENF (ერებისა და თავისუფლების ევროპა) და GUE-NGL (გაერთიანებული ევროპელი მემარცხენეები - მემარცხენე ნორდიკული მწვანეები).

 

ამ ჯგუფებიდან განსაკუთრებით ევროსკეპტიკური და პრო-რუსული ორი პარტიაა - ულტრა მემარჯვენე „ეროვნული ფრონტი“ (საფრანგეთის ულტრა მემარჯვენე პოპულისტური პარტია) და პოდემოსი (ესპანეთის მემარცხენე პოპულისტური პარტია).

 

ეროვნული პრონტის ფინანსური კავშირები რუსეთთან ცნობილია. მაგალითისთვის, ეროვნული ფრონტის კოალიციის ერთ-ერთი წევრია ჟან-ლიუკ შოფჰაუსერი, რომელმაც პარტიისთვის რუსული ბანკიდან სესხის აღებას უხელმძღვანელა (9 მილიონი ევრო).[3] 179 დეპუტატს შორის, რომელმაც მხარი არ დაუჭირა რეზოლუციას, ერთ-ერთი ზუსტად ჟან-ლიუკ შოფჰაუზერია.[4]

 

რა ნაბიჯებისკენ მოუწოდებს რეზოლუცია?

  

რეზოლუცია ხაზს უსვამს, რომ ევროკავშირმა წინააღმდეგობა უნდა გაუწიოს დეზინფორმაციასა და პროპაგანდას, რომელიც მოდის ისეთი ქვეყნებიდან როგორიცაა რუსეთი.

 

ევროპარლამენტარების აზრით, ანტი-დასავლურ და ევროსკეპტიკურ პროპაგანდასთან გასამკლავებლად, აუცილებელია:

 

- ევროკავშირის სტრატეგიული კომუნიკაციების სამუშაო ჯგუფის გაძლიერება, რომლის ადამიანური და ფინანსური რესურსები შეზღუდულია;[5]

- პროპაგანდის შესახებ ცნობიერების ამაღლება;

- ონლაინ, საგამოძიებო და ადგილობრივი მედიის უნარების განვითარების ხელშეწყობა;

- მოქალაქეებში ინფორმაციის გაფილტვრის უნარების (ინფორმაციული წიგნიერება)განვითარება, რაც მათ მისცემს მედიიდან მიღებული ინფორმაციის უკეთესად გაანალიზების საშუალებას;

- პროპაგანდის შესახებ ინფორმაციის დამუშავება ევროკავშირის ენებზე (მათ შორის ცალკეული რეგიონების ადგილობრივ ენებზე);

- ნატოსა და ევროკავშირს შორის პროპაგანდის წინააღმდეგ ბრძოლის მხრივ თანამშრომლობის გაღრმავება.

 

პარალელები საქართველოსთან

 

კრემლის პროპაგანდა საქართველოშიც სერიოზულ პრობლემას წარმოადგენს. ევროპარლამენტის რეზოლუციაში ნახსენები პროპაგანდის გავრცელების არხები საქართველოშიც აქტიურად გამოიყენება.

 

IDFI-მ 2016 წლის სექტემბერში გამოაქვეყნა პოლიტიკის დოკუმენტი, რომელშიც აღწერილია რუსეთის პროპაგანდის საფრთხე და მისი მახასიათებლები საქართველოში.პოლიტიკის დოკუმენტში ჩამოყალიბებულია კონკრეტული რეკომენდაციები, რომელთა გათვალისწინებაც დაეხმარება საქართველოს ხელისუფლებას ეფექტიანად გაუმკლავდეს კრემლის მიერ წარმოებულ პროპაგანდას:

 

1. კრემლის საინფორმაციო ომი ოფიციალურად უნდა განისაზღვროს საფრთხედ შესაბამის დოკუმენტებში;

2. რუსეთის პროპაგანდასთან დაპირისპირებისთვის აუცილებელია მთავრობამ შეიმუშავოს პროპაგანდასთან ბრძოლის ერთიანი და ადეკვატური სტრატეგია;

3. სახელმწიფო უსაფრთხოების სამსახურმა (სუს) პროპაგანდასთან ბრძოლა უნდა გამოაცხადოს საქმიანობის ერთ-ერთ პრიორიტეტულ მიმართულებად;

4. საქართველოს მთავრობამ უნდა შექმნას დეზინფორმაციის ანალიზის, რეაგირების და პროპაგანდასთან ბრძოლის კოორდინაციის ჯგუფი;

5. უნდა შემუშავდეს ერთიანი გზავნილი ხელისუფლების მხრიდან პროპაგანდის საფრთხეების შესახებ;

6. უნდა გაიზარდოს არასამთავრობო ორგანიზაციების ფინანსური გამჭვირვალობის სტანდარტები;

7. საქართველოს მთავრობამ მიზნობრივი პროგრამების განხორციელებით ხელი უნდა შეუწყოს ეთნიკური უმცირესობებით დასახლებულ რეგიონებში ადგილობრივი მედიასაშუალებებისა და სამოქალაქო ორგანიზაციების განვითარებას;

8. საქართველოს საზოგადოებრივმა მაუწყებელმა უნდა მიიღოს მონაწილეობა დეზინფორმაციის წინააღმდეგ ბრძოლაში.

 

ვფიქრობთ, რომ აღმასრულებელ ხელისუფლებასთან ერთად, საკანონმდებლო ხელისუფლებაც ვალდებულია  შეიტანოს თავისი წვლილი კრემლის პროპაგანდასთან ბრძოლაში. ევროპარლამენტის მსგავსად, ახლად არჩეულ საქართველოს პარლამენტსაც შეუძლია მსგავსი შინაარსის რეზოლუციის მიღება, რომელიც პროპაგანდის საფრთხეების მიმართ პარლამენტის ერთიან პოზიციას დააფიქსირებდა.

 

 

[1] „MEPs sound alarm on anti-EU propaganda from Russia and Islamist terrorist groups“, პრესრელიზი, ევროპის პარლამენტი (EP), 23 ნოემბერი 2016, http://www.europarl.europa.eu/news/en/news-room/20161118IPR51718/meps-sound-alarm-on-anti-eu-propaganda-from-russia-and-islamist-terrorist-groups.

[2]ტროლი - ინტერნეტ სლენგი, რომელიც აღნიშნავს ადამიანს, რომელიც მიზანმიმართულად პოსტავს (დებს) არაადეკვატურ და პროვოკაციულ ინფორმაციას ფორუმზე, სხვადასხვა კომენტარების ველში, ბლოგზე და ა. შ.

[3] Anne-Claude Martin, „National Front’s Russian loans cause uproar in European Parliament“, Euractiv, 7 დეკემბერი 2014, https://www.euractiv.com/section/europe-s-east/news/national-front-s-russian-loans-cause-uproar-in-european-parliament/.

[4]„Minutes of proceedings Result of roll-call votes – Annex“, EP, 23 ნოემბერი 2013, გვ. 89, http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-%2F%2FEP%2F%2FNONSGML%2BPV%2B20161123%2BRES-RCV%2BDOC%2BPDF%2BV0%2F%2FEN&language=EN.

[5]ამჟამად სამუშაო ჯგუფი შედგება 9 კომუნიკაციის სპეციალისტებისგან, რომლებსაც დამოუკიდებელი ბიუჯეტი არ გააჩნიათ.

სხვა მასალები ამ თემაზე
სიახლეები

რუსული სპორტი და პოლიტიკა

13.08.2020

აჭარის უმაღლესი საბჭოს ღია მმართველობის საბჭოსა და საკონსულტაციო ჯგუფის წევრებმა სამუშაო შეხვედრა გამართეს

10.08.2020

სასამართლო სისტემის სტრატეგიისა და 2017-2018 წლების სამოქმედო გეგმის შესრულების მდგომარეობა

31.07.2020

საჯარო ინფორმაციის ხელმისაწვდომობა საქართველოში 2019

30.07.2020
განცხადებები

შინაურ ბინადარ ცხოველთა მოვლა-პატრონობის მიმართულებით აუცილებელია ქმედითი ნაბიჯების გადადგმა

21.07.2020

არასამთავრობო ორგანიზაციები ხელისუფლებას მოუწოდებენ შექმნას დამოუკიდებელი ანტიკორუფციული სააგენტო

08.07.2020

კოალიცია მედია ადვოკატირებისთვის განცხადებას ავრცელებს

26.06.2020

მოვუწოდებთ კახა კალაძეს იფიქროს ჟურნალისტების უსაფრთხოებაზე

24.06.2020
ბლოგპოსტები

რუსული სპორტი და პოლიტიკა

13.08.2020

12 წელი 2008 წლის აგვისტოს ომიდან: რუსული დეზინფორმაცია და რეალური ფაქტები

07.08.2020

კოვიდ-19-ის დროს რუსეთის ფედერაციის კანონმდებლობაში შეტანილი ცვლილებები

15.06.2020

Covid 19-ის გავლენა საარჩევნო პროცესებზე მსოფლიოში

11.06.2020