კოალიცია უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეთა კონკურსს ეხმიანება

განცხადებები | კანონის უზენაესობა და ადამიანის უფლებები 7 ივნისი 2021

 

კოალიცია „დამოუკიდებელი და გამჭვირვალე მართლმსაჯულებისთვის” მოუწოდებს ხელისუფლებას, უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეების არჩევის პროცესი წარმართოს საპარლამენტო უმრავლესობასა და ოპოზიციას შორის პოლიტიკური კონსენსუსის საფუძველზე. წინააღმდეგ შემთხვევაში არ მიიღოს ამ საკითხზე გადაწყვეტილება მართლმსაჯულების ფუნდამენტური რეფორმის გატარებამდე.


როგორც საზოგადოებისთვის არის ცნობილი, იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს 2021 წლის 1-ლი ივნისის გადაწყვეტილებით, საქართველოს პარლამენტისათვის წარსადგენად, უზენაესი სასამართლოს მოსამართლის თანამდებობისთვის 9 კანდიდატი შეირჩა.[1] ამ გადაწყვეტილებით, იუსტიციის უმაღლესმა საბჭომ არ გაითვალისწინა ვენეციის კომისიის 28 აპრილის რეკომენდაცია. ვენეციის კომისიის მიერ გამოქვეყნებულ დოკუმენტში, ზოგადად, მოწონებულია უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეთა შერჩევა-დანიშვნის წესთან დაკავშირებით განხორციელებული საკანონმდებლო ცვლილებები, თუმცა, აგრეთვე მითითებულია შემდგომი რეფორმების საჭიროებაზე, ხოლო კანდიდატების თანასწორობის უზრუნველსაყოფად, კომისია საქართველოს ხელისუფლებას სთავაზობს მოსამართლეთა კონკურსის ხელახლა გამოცხადებას.[2]


ვენეციის კომისიის რეკომენდაციის უგულებელყოფით, უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეთა შერჩევის პროცესის გაგრძელებამ კიდევ ერთხელ დაადასტურა, რომ იუსტიციის უმაღლეს საბჭოს არ აქვს მართლმსაჯულების სისტემის გაუმჯობესების რეალური ნება. უზენაეს სასამართლოში დარჩენილ ვაკანტურ თანამდებობებზე ხარვეზიანი პროცედურით მოსამართლეთა დანიშვნა, კი, კიდევ უფრო დიდი საფრთხის წინაშე აყენებს მართლმსაჯულების რეფორმის პერსპექტივას და ამცირებს სასამართლოს მიმართ საზოგადოების ნდობის გაზრდის შესაძლებლობას.


უახლოეს წარსულში იუსტიციის უმაღლეს საბჭოში განვითარებული მოვლენები ცალსახად ადასტურებს, რომ საბჭო ვერ ასრულებს მისთვის დაკისრებულ კონსტიტუციურ ფუნქციებს. უპირველეს ყოვლისა, საბჭომ არათუ ვერ უზრუნველყო სასამართლო სისტემის დამოუკიდებლობა და ეფექტიანობა, არამედ თავად გახდა სისტემაში არსებული პრობლემის ერთ-ერთი ძირითადი წყარო. ამ ფონზე, სასამართლოსადმი კიდევ უფრო დიდი რეპუტაციული ზიანის თავიდან ასაცილებლად, მნიშვნელოვანია, პარლამენტში მაინც წარიმართოს პროცესები საზოგადოებრივი და პოლიტიკური კონსენსუსით. შექმნილ ვითარებაში, კრიტიკულად მნიშვნელოვანია, რომ სახელისუფლებო გუნდმა გამოავლინოს კანდიდატების შერჩევა-დანიშვნის დემოკრატიულად წარმართვის პოლიტიკური ნება, რაც გულისხმობს მოსამართლეთა თანამდებობაზე განწესებას ოპოზიციურ პარტიებთან კონსენსუსის საფუძველზე. ნიშანდობლივია, რომ, მაგალითად, იუსტიციის უმაღლესი საბჭოს არამოსამართლე წევრების არჩევისთვის, კანონმდებლობა ითვალისწინებს პარლამენტის მიერ კვალიფიციური უმრავლესობით (სრული შემადგენლობის ⅗) გადაწყვეტილების მიღების წესს, რაც შექმნილ ვითარებაში ასევე მოითხოვს პოლიტიკურ კონსენსუსს საპარლამენტო უმრავლესობასა და ოპოზიციურ ძალებს შორის. ამასთან, მნიშვნელოვანია, საკანონმდებლო ორგანომ, ფორმალურადაც დაადგინოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეთა უმცირესობასა და უმრავლესობას შორის კონსენსუსის საფუძველზე დანიშვნის წესი.


ყოველივე ზემოაღნიშნულის გათვალისწინებით, კოალიცია მოუწოდებს საქართველოს პარლამენტს:


- დროულად დაიწყოს მართლმსაჯულების ფუნდამენტურ რეფორმაზე მუშაობა და ამ მიზნით შექმნას სამუშაო ფორმატი, რომელშიც მონაწილეობის შესაძლებლობა მიეცემათ დაინტერესებულ სამოქალაქო ორგანიზაციებს, პროფესიულ და აკადემიურ ჯგუფებს, სახალხო დამცველსა და საერთაშორისო პარტნიორებს;


- უზენაესი სასამართლოს მოსამართლეთა დანიშვნისას, გადაწყვეტილება მიღებული იყოს ოპოზიციურ პარტიებთან პოლიტიკური კონსენსუსის საფუძველზე. ხოლო თუ ეს შეუძლებელია, შეაჩეროს მოსამართლეთა შერჩევა-დანიშვნის პროცესი მართლმსაჯულების სისტემის ფუნდამენტური რეფორმის განხორციელებამდე.

 

____

[1]საქართველოსიუსტიციისუმაღლესისაბჭოს 2021 წლის 1-ლიივნისის N1/41 განკარგულება „საქართველოს უზენაესი სასამართლოს მოსამართლის თანამდებობაზე ასარჩევად საქართველოს პარლამენტისათვის წარსადგენი კანდიდატების შერჩევის შემდეგ ეტაპზე კანდიდატების გადასვლის შესახებ“, ხელმისაწვდომია: https://bit.ly/3vQhjre.

 

[2] European Commission for Democracy Through Law (VENICE COMMISSION), Urgent Opinion on the Amendments to the Organic Law on Common Courts of Georgia, Opinion No. 1039/2021 CDL-PI(2021)007, Strasbourg, 28 April 2021, ხელმისაწვდომია: https://bit.ly/3yUbTgx.

 

სხვა მასალები ამ თემაზე
სიახლეები

მართლმსაჯულების ტენდენციები და სასამართლო სტატისტიკა - დისკუსია და ვებგვერდის პრეზენტაცია

28.09.2021

საჯარო ინფორმაციის პროაქტიული გამოქვეყნების პრაქტიკა საქართველოს საჯარო დაწესებულებებში

28.09.2021

კოალიცია ინფორმაციის სანდოობისთვის - პრეზენტაცია

27.09.2021

სპორტული ფედერაციების 2019-2020 ხარჯების ანალიზი

23.09.2021
განცხადებები

კოალიცია მედიის ადვოკატირებისთვის სახელმწიფო ინსპექტორს მოსმენების ტექნიკური ინფრასტრუქტურის შემოწმებისკენ მოუწოდებს

27.09.2021

IDFI ფარული მასალების გავრცელებას ეხმიანება

17.09.2021

IDFI-ის განცხადება გენერალური პროკურორის არჩევის წესის ცვლილებასთან დაკავშირებით

08.09.2021

ევროკავშირის დახმარებაზე უარი საქართველოს ევრო-ატლანტიკური კურსიდან გადახვევის ღია დეკლარირებაა

31.08.2021
ბლოგპოსტები

პირადი ცხოვრების ხელშეუხებლობის უფლების დარღვევა - სისტემური გამოწვევა საქართველოსთვის

16.09.2021

სახელფასო პოლიტიკა თვითმმართველობებში და პრემიერის დაპირება

12.08.2021

ფართოზოლოვანი ინფრასტრუქტურის სახელმწიფო პროგრამის საპილოტე პროექტი ოზურგეთში

13.05.2021

მოსაზრებები სამუსლიმანო საქართველოს სახელმწიფოებრივ კუთვნილებასთან დაკავშირებით

10.03.2021